Aangezien ik door mijn eindwerk een beetje geobsedeerd raak door handhygiëne, kan ik het toch niet laten even hierover wat te vertellen!

Er bestaan heel duidelijke aanbevelingen van WHO, diewij aangeleerd kregenin de eerste maand van onze studie.Het zijn dus basishandelingen, die op wereld vlak aanbevolen worden.Bij ons is al jaren handontsmetting met alcohol een standaard procedure. Het komt er vereenvoudigd op neer datje jehandenmoet ontsmetten voor en na je een patiënt hebt aangeraakt. En als je handenvuil zijn, dan moet je ze wassen met water en zeep.Voor ons is dat zo vanzelfsprekend.

Hier daarentegen schieten ze flink tekort in hun handhygiëne. In sommige diensten vind jehier en daarwat legeflessen handalcohol terug, in andere diensten zijn de weinigeverdelers nog bijnahelemaal vol en worden ze niet gebruikt. Toen ik vroeg waar ik een volle fles kon vinden, kreeg ik te horen dat deze flessen enkel er warenter bestrijding vande Mexicaanse griep. 'De overheid had flink geïnvesteerd zodat er op elke diensthandalcohol beschikbaar was'. 'Wat handalcohol is duur hé'. Via het eindwerk weet ikdat handalcoholnet heel goedkoop kan gemaakt worden.En de kostprijs van het installeren en onderhouden van waterleidingen, wastafels, zeepverdelers, papieren doekjes, ... veel hoger ligt.

Ja, inderdaad ze 'wassen' wel hun handen. Maar dat komt erop neer dat ze eens vlug hun handen spoelen, wat inzepen, en na enkele seconden weer afspoelen.De bovenkant van hun handen is nooit nat geweest. Soms vonden ze zeepniet nodig, draaiden ze de vuile kraan terug dichtmet hun 'propere' handen, ...Ik weet dat het deels aan mij ligt, maar ik irriteerde mij er mateloos in.

Ik polste bij de lerares en ze zei dit: 'Als je geen nagellak aanhebt, dan is handen wassen veel beter dan handen ontsmetten'. Ik moest eens lachen in mezelf. Wel jammer dat alle studenten dus dit geleerd worden. En dat van die nagellak is mooi gezegd in theorie. Veel verpleegkundigen dragen nagellak en sommigen hebben zelfs valse nagels.

Marieke en ik kregen veel vreemde blikken als we onze handen ontsmetten. Je zag hen denken 'Jak, die smeert de bacteriën wat uit'. Terwijl wij net veel meer bacteriën doden dan zij. Ik heb koppig verder gedaan: als ze het nooit te zien krijgen, zullen ze het nooit leren.

Tijdens mijn stage op het verloskwartier heb ik mijn mentor dingen zien doen die voor ons echt ondenkbaar zijn. Voor een inwendig onderzoek trok hij met zijn andere hand (nietontsmet of gewassen)zijn steriele handschoen goed aan zijn vingers. Vaarwel steriliteit! Hij ging van kamer naar kamer, van onderzoek naar bevalling, van maaltijd naar bevalling zonder ook maar enige vorm van handhygiëne!

In Neonatologie zagen ze dan meer het nut ervan in, steeds herinnerd door de broze prematuurtjes. Maar ook hier geen handontsmetting, en slechts korte wasbeurten.

Op de materniteit verzorgen ze een sectiowonde niet meer, ze vervangen enkel het verband op dag 2 en dag 3. Mijn mentor gaf een verklaring: 'Vroeger, toen we nog de wonde ontsmetten, waren er veel vrouwen die een wondinfectie kregen binnen enkele dagen. Nu zijn er veel minder wondinfecties sinds we enkel het verband vervangen. Marieke en ik vonden dat dit meer zei over hun steriliteit dan iets anders. Ze hebben dan ook geen wondsetjes, en steriele pincetten zullen wel niet beschikbaar geweest zijn. Conclusie: wondzorg met handen zonder handhygiëne.

Ook inspuitingen op baby's worden gedaan zonder eerst de huid te ontsmetten. Hoera!

Al dit valt snel te begrijpen, als je ziet wat de lichaamshygiëne is van de gemiddelde Portugees op de bus! Er is een flinke verandering nodig. Misschien Emmy en Nicky, moeten we ons eindwerk eens opsturen naar de Overheid van Portugal!